برگزاری کارگاه آموزشی معاونین فنی سراسر کشور در مجتمع آموزش دکتر جوانشیر از تاریخ 1402/5/23

با تلاوت کلام‌الله مجید، و پخش سرود ملی در سالن ارسباران مجتمع آموزشی و توانمندسازی بهره‌برداران منابع طبیعی و آبخیزداری دکتر جوانشیر، در آغاز افتتاحیّه، آقای دکتر سعید مقدسی، رئیس محترم مجتمع آموزشی دکتر جوانشیر ضمن عرض خیرمقدم و خوش‌آمدگویی به میهمانان و مدعوین این نشست ملی با عنوان کارگاه آموزشی معاونین فنی منابع طبیعی سراسر کشور، با تأکید بر اینکه آموزش رکن و سرمایه‌گذاری است و نه هزینه‌زایی، آموزش را نهادی استوار دانستند که با ایجاد نگرش جدید در انسان‌ها خاصه کارشناسان و متخصصان، هزینه‌ها را می‌کاهد. ایشان در بخش دیگری از سخنان خود، گزارشی از اقدامات و عملکرد آموزشی و پشتیبانی سال اخیر مجتمع آموزش و توانمندسازی بهزه‌برداران و همکاران را به حضار ارائه کردند و اظهار امیدواری کردند که ان‌شاءالله کارگاه آموزشی به تمام اهداف مدنظر برسد و در پایان هم با آرزوی بازگشت به سلامتی همه مدعوین گرامی به شهرهای خویش، سخنان خود را به پایان رساندند.

در این جلسۀ سراسری مسؤولان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور، از مسؤولان سازمان متبوع دولتی، حسن وحید، معاون آبخیزداری، مراتع و امور بیابان کشور؛ نقی شعبانیان، معاون امور جنگل؛ کامران پورمقدم ، رئیس مرکز جنگل‌های خارج از شمال و مدیر طرح توسعه زراعت چوب کشور؛ وحید جعفریان، مدیر کل دفتر امور بیابان؛ ترحم بهزاد، مدیر کل دفتر امور مراتع؛ و نیز رئیس انجمن صنفی مرتع‌داران کشور حضور داشتند.

در این کارگاه آموزشی که با هدف ارزیابی عملکرد مدیریت مشارکتی در عرصه‌های جنگلی و نحوه اجرای مدیریت در طرح‌های مرتع‌داری تلفیقی و همچنین مدیریت مناطق بیابانی برگزار شد، معاون آبخیزداری، مراتع و امور بیابان در سخنانی شرایط اقلیمی کشور را خشک و نیمه خشک برشمرد و افزود: وجود این شرایط سبب ایجاد 32 میلیون هکتار عرصه های بیابانی، 14 میلیون هکتار کانون بحرانی گردو غبار و افزایش مراتع ضعیف در سطح 50 میلیون هکتار را شده است.

وحید گفت: عبور از این شرایط سخت و دشوار است و باید با مدیریت صحیح  برروی منابع موجود سازگاری بیشتری با این شرایط اقلیمی ایجاد کنیم.

وحید همچنین افزود: بالغ بر 40 میلیون هکتار طرح مرتعداری در کشور انجام شده است و نگاه به مرتع در گذشته صرفاً تولید علوفه و از جنگل نیز در گذشته فقط نگاه برداشت چوب بوده است، این در حالی است که بیش از 70 درصد ارزش های جنگل و مرتع، ارزش زیست محیطی و غیر بازاری است که اصلاً به حساب نمی آید و همین دیدگاه تخریب های زیادی را در این دوبخش از سنوات گذشته ایجاد کرده است.

معاون آبخیزداری، مراتع و امور بیابان سازمان منابع طبیعی کشور یادآوری کرد: بودجه ای که برای مراتع کشور در نظر گرفته شده برای هر هکتار 70 تا 80 هزار تومان است و اگر کل اعتباراتی که به منابع طبیعی تعلق می گیرد را  برای مراتع هزینه شود  با توجه به مشکلات اجتماعی و اقتصادی که دامنگیر مراتع کشوراست ناچیز خواهد بود.

وحید با بیان اینکه منابع طبیعی تنها با مشارکت و همراهی مردم به اهداف خود دست پیدا می کند، از تهیه طرح مردمی سازی عرصه های منابع طبیعی خبرداد و تصریح کرد: این طرح در قالب شیوه نامه به زودی به منابع طبیعی استان ها ابلاغ خواهد شد.

معاون آبخیزداری، مراتع و امور بیابان در ادامه و در خصوص عرصه های بیابانی کشور نیز گفت: وجود بیش از 30 میلیون هکتار عرصه های بیابانی و همچنین وجود 14 میلیون هکتار کانون بحرانی ریزگرد نشان می دهد که وضعیت مناسبی در این زمینه بر سرزمین ما حاکم نیست.

او گفت: متاسفانه هیچ گاه در این زمینه بررسی های لازم انجام نشده که عامل ایجاد این کانون ها چه بوده و چه عواملی در ایجاد آن نقش داشته است؟!

وحید اعلام کرد: بیشترین کانون بحرانی ایجاد شده در بخش بیابان بخاطر مدیریت نادرست منابع آب است. الان 7 کانون بحرانی بیابان زا تنها در خوزستان وجود دارد. باید ریشه یابی شود که چند عامل در ایجاد این پدیده که متاسفانه روز به روز در حال گسترش است نقش اساسی دارند.؟!

معاون آبخیزداری، مراتع و امور بیابان سازمان منابع طبیعی همچنین گفت: با بررسی های انجام شده، سازمان  روی مدیریت منابع طبیعی در ردیف چهارم یا پنجم قرار دارد و این نشان می دهد که جلوتر از سازمان منابع طبیعی دستگاههایی هستند که وظیفه مند بوده اند و این عدم هماهنگی موجبات تخریب سرزمین را فراهم اورده است

پس از سخنان مفصل وحید، سخنرانی مفصل دیگر معاون سازمان صورت گرفت. نقی شعبانیان، معاون امور جنگل سازمان منابع طبیعی در کارگاه آموزشی معاونین فنی ادارات کل منابع طبیعی و آبخیزداری کشور گفت: این که فکر کنیم که وضعیت منابع طبیعی تنها در کشور ما نامناسب است، اینگونه نیست زیرا اوضاع منابع طبیعی در دیگر کشورها نیز چندان مناسب نیست.

شعبانیان گفت: عمده دولت های دنیا در باره منابع طبیعی شعار می دهند و امسال در اجلاس جنگل کنیا که شرکت کرده بودم  بوضوح به سخنرانی هایی که انجام می شد و آمارهایی که ارائه می گردید می‌شد به وضعیت جنگل های دیگر کشورها پی برد.

شعبانیان افزود: در یک مقطع از زمان اهداف مدیریت جنگل، ارتقای شاخص های اکولوژیکی بود البته ما به این هدف نرسیدیم زیرا نگاه به جنگل تنها نگاه تولید چوب بود.

او گفت: زمانی می شود از پایداری مدیریت جنگل سخن گفت که در کنار شاخص هایی همچون اکولوژیک، موضوعاتی مهم همچون مسایل اقتصادی و اجتماعی را در نظر گرفت و برای آن برنامه ریزی نمود.

معاون امور جنگل که دبیر ستاد طرح مردمی کاشت یک میلیارد درخت است در این گردهمایی از تولید بیش از 250 میلیون اصله نهال در کشور خبرداد و افزود: کاشت این نهال ها یک مرحله از کار است و اقدام اساسی در این زمینه که باید از سوی منابع طبیعی برنامه ریزی شود مراقبت از این نهال هاست.

وی سر انجام از حمایت تمام قد وزیر جهاد کشاورزی از طرح مردمی کاشت یک میلیارد درخت خبرداد و گفت: وزیر اعلام کرد که مسیر کاشت یک میلیارد درخت بی برگشت ادامه دارد.

در ادامۀ کارگاه، وحید جعفریان، مدیر کل دفتر امور بیابان به ارائه پاورپوینت خود در خصوص مشکلات و اقدامات صورت‌گرفته برای بیابان‌زدایی و کاستن از مشکلات اقلیمی پرداختند. در این بخش ایشان به ارائۀ نقطه‌نظرهای کارشناسی خود و همکاران دفتری پرداخت.

مهندس ترحم بهزاد مدیر کل دفتر امور مراتع که مجری‌گری برنامه نشست را نیز بر عهده داشت نیز در این نشست ضمن خوش‌آمدگویی به حضار جلسه، اقدام به تبیین رویکرد و سیاست های دفتر امور مراتع در سال ۱۴۰۲ و برنامه هفتم توسعه در بخش های مختلف شامل ممیزی، تهیه و احاله مدیریت طرح های مرتعداری تلفیقی، مدیریت چرا، کنترل پروانه و ساماندهی کوچ، نحوه بهره برداری از گیاهان دارویی، بارگزاری اطلاعات در سامانه سمطا، اقدامات اجرایی پروژه های بیولوژیک و بیومکانیک  و وظایف ناظرین  پرداختند.

مهندس بهزاد ضمن تاکید بر اهمیت مراتع در حفظ آب و خاک، توسعه پایدار و امنیت غذایی و زیستی، از ادارات کل خواست تا به اتمام ممیزی مراتع به عنوان زیر بنای مدیریت مراتع و در راستای آن تهیه، تصویب و احاله و اجرای طرح های مرتعداری با نگرش تلفیقی در چارچوب  ماده ۳ قانون حفاظت و بهره برداری از جنگل ها و مراتع اهتمام ورزند.

ایشان همچنین با اشاره به چهل و دومین کنفرانس فائو که سال ۲۰۲۶ را به عنوان سال جهانی مرتع و عشایر نام‌گذاری کرده است، پیشنهاد داد به منظور توسعه پایدار در مراتع با توجه به وضعیت حساس و شکننده اکوسیستم مرتعی، روز ۲۵ اردیبهشت ماه هر سال به عنوان روز ملی مرتع و عشایر نامگذاری شود.

رئیس انجمن صنفی مرتع‌داران نیز به عنوان یک نهاد غیردولتی به بیان دیدگاه‌های خود و زمینه‌های همکاری و هماهنگی هر چه بیشتر برای احیا و توسعه مراتع و بهبود وضعیت پرداخت.

در آخرین بخش روز دوم با جمع‌بندی مباحث همایش در حدود دوساعت پایانی مطابق دستور کار پیش‌بینی‌شده در تاریخ 1402/5/25 به پایان رسید.

لازم به ذکر است مرکز به روال معمول ارائۀ خدمات به مهمانان گرامی که همکاران محترم از استان‌های سراسر کشور هستند، از بعدازظهر روز دوشنبه 1402/5/23 آماده پذیرایی و اسکان فراگیران بوده است و تمهیدات لازم را جهت پذیرایی و اختصاص سالن برگزاری کارگاه آموزشی و کارگروه های تخصصی، و نیز اسکان شبانه همۀ مهمانان فراهم کرده بود.

.